بهترين ابزارهاي برنامه نويسي در سال 1384

[Sardabir]

بهروز نوعي پور

ماهنامه شبکه - اسفند ۱۳۸۴

‌سرانجام به پايان سال 1384 رسيديم. اكنون فرصت مناسبي است تا مروري بر بهترين نرم‌افزارهاي برنامه‌نويسي اين سال داشته باشيم. از آنجايي كه موضوع انتخاب بهترين ابزارهاي برنامه‌نويسي سال با توجه به رقابت شديد ميان پلتفرم‌هاي مختلف (به‌ويژه اپن سورس و مايكروسافت) مناقشه‌برانگيز است، امسال به فهرست بهترين‌هاي سايت developers.com استناد مي‌نماييم. شايد سال آينده بتوانيم به كمك خوانندگان مجله و از طريق سايت ماهنامه شبكه با استفاده از راي‌گيري و نظرخواهي يك فهرست وطني بسازيم.‌

سال 1384 از نظر ابزارهاي برنامه‌نويسي عرضه شده به بازار، سال بسيار خوب و دلچسبي بود. تقريبا علاقمندان همه شاخه‌ها و زبان‌هاي برنامه نويسي، به‌نسخه جديدي از ابزار دلخواه خود دست يافتند. اما در ميان همه شركت‌هاي نرم‌افزاري، سان، امسال واقعا غوغا كرد. من هم با سردبير ‌‌developers.com موافقم كه بايد سان‌مايكروسيستمز را به خاطر كار بزرگي كه در سال گذشته انجام داد، ستود.‌

در سال 1384 مجموعه نرم‌افزاري Eclipse به عنوان بهترين ابزار برنامه‌نويسي و ‌MySQL 5.0 به عنوان بهترين نرم‌افزار مديريت بانك اطلاعاتي سال انتخاب شدند. اين سال براي برنامه‌نويسان پلتفرم دات نت مايكروسافت نيز مهم بود. دات نت 2 از راه رسيد و به دنبال آن دريايي از تكنيك‌ها، اشيا، كلاس‌ها و متدهاي تازه برنامه‌نويسي براي دسكتاپ ويندوز و برنامه‌هاي تحت وب ‌‌ASP.NET به اقيانوس اينترنت راه‌ يافت.‌

همچنين اغلب كارشناسان برنامه‌نويسي با اين نظر موافقند كه امسال ‌‌API موتور جستجوي گوگل را بايد بهترين‌‌Web Service اينترنت ناميد و مجموعه سورس كدي هم كه براي علاقمندان برنامه‌نويسي وب ارائه كرده، عالي است. البته اين API چيز تازه‌اي نبود. ولي واقعاً هيچ وب سرويسي تاكنون به اين خوبي نبوده است.‌

بهترين ابزارهاي برنامه نويسي 2006‌

بهترين فناوري سال‌

AJAX از مركز برنامه‌نويسي موزيلا‌

بهترين‌‌Framework سال‌

JavaServer Faces از سان مايكروسيستمز

بهترين ابزار برنامه‌نويسي

Eclipse از بنياد اكليپس‌

بهترين ابزار جانبي برنامه نويسي‌

Ant از بنياد نرم‌افزاري آپاچي

بهترين وب سرويس سال‌

Google API

بهترين ابزار برنامه‌نويسي

براي پلتفرم موبايل/‌بي‌سيم‌‌

J2ME Wireless Toolkit از سان مايكروسيستمز و

‌‌‌Sybase PocketBuilder 2.0 از ساي‌بيس‌

بهترين ابزار كار با بانك اطلاعاتي‌

‌MySQL 5.0 از ‌MySQL

بهترين ابزار برنامه‌نويسي جاوا

Sun Java(tm) Studio Creator از سان مايكروسيستمز

بهترين ابزار برنامه‌نويسي دات نت‌

Microsoft Visual Studio

از مايكروسافت

بهترين ابزار غير مايكروسافتي براي پلتفرم دات نت‌

Mono .NET Framework از mono-project.com

بهترين ابزار امنيتي سال‌

Sun Java System Identity Manager

از سان مايكروسيستمز

امسال براي اوراكل سال چندان درخشاني نبود. البته اين شركت با ارائه نسخه‌ اكس‌پي از نرم‌افزار ORACLE 01g سعي كرد دل برنامه‌نويسان را به دست آورد. اصولا محصولات اوراكل چندان‌ كاربرپسند نيستند و كاركردن با آن‌ها خيلي سخت است. ولي اگر تلاش‌هاي اوراكل را در مقايسه با رقبايش در سطح سيستم‌هاي Enterprise بسنجيم، بايد بگوييم كه مجموعه راهكارهاي نرم‌افزاري اين شركت همچنان در ميان تمام محصولات هم‌خانواده آن سرآمد است. بنابراين اگر يك طبقه‌بندي ويژه با نام ‌‌Enterprise Development Tools در نظر بگيريم، ‌ ORACLE 01g به عنوان بهترين بخش اين مجموعه انتخاب مي‌‌شود.‌

بي‌ترديد Ajax پديده سال 1384 است. اي‌جكس را هيچ فرد مشخصي نيافريد. بلكه جامعه آنلاين برنامه‌نويسان در اينترنت بود كه اي‌جكس را پديد آورد. البته واژه اي‌جكس را جيمز گرت ابداع كرد و او را بايد به خاطر توجه دادن به اين تكنيك تحسين كرد. ولي بسياري از برنامه‌نويسان برجسته دنيا در محقق كردن ايده ‌اي‌جكس تلاش كردند. اي‌جكس يك نوآوري كم هزينه بود. در واقع اين‌بار به جاي اين‌كه ماجراجويي‌هاي برنامه‌نويسان منجر به جايگزيني يك فناوري، استاندارد و رهيافت كاملا جديد شود، از امكانات موجود XML و جاوا اسكريپت استفاده شد. خوانندگان ‌‌developers.com از ميان انواع پياده‌سازي‌هاي اي‌جكس، محصولي از موزيلا را برگزيده‌اند.‌

مايلم به فهرست ‌ developers.com يك آيتم ويژه نيز اضافه كنم. به نظر من XML در سال 1384 بازهم بهترين و مهم‌ترين فناوري و استاندارد در دنيا بود. اين استاندارد را نمي‌توان مشخصا متعلق به هيچ شركت يا موسسه خاصي دانست. ولي به قدري مهم است كه تقريبا نيمي از تلاش‌هاي اغلب شركت‌هاي نرم‌افزاري بزرگ دنيا را به خود معطوف كرد.

فناوري‌هاي مرتبط با ‌XML به يك عنصر اساسي در بانك‌هاي اطلاعاتي تبديل‌شده‌اند. بسياري از زبان‌هاي برنامه‌نويسي اكنون به خوبي با اين استاندارد كار‌مي‌كنند و حتي برخي از كارهاي مهم و بسيار پيچيده مانند Serialization كلاس‌ها و اشيا را به كمك آن انجام مي‌دهند. اين استاندارد اكنون به فرمت غالب بخش‌‌Configuration يا تنظيمات در بيشتر سيستم‌هاي نرم‌افزاري تبديل شده است و ناگفته پيداست كه XML به بخش جدايي‌ناپذيري از معماري صفحات وب در اينترنت تبديل شده است. از اين رو، با توجه به اهميت XML شايد مناسب باشد يك طبقه‌بندي ويژه در ميان بهترين‌هاي سال به آن اختصاص دهيم و ببينيم بهترين ابزار كار با XML كدام است. اگر نظر من را بپرسيد، معتقدم نرم‌افزار فوق‌العاده عالي XMLSPY از شركت ‌‌Altova همچنان بهترين ابزار كار با ‌‌XML بود.‌

جدول روبرو فهرست كامل بهترين‌هاي سال را به انتخاب خوانندگان ‌‌developers.com نشان مي‌دهد. من تنها دو گزينه از اين فهرست را خارج كردم. يكي <بهترين‌‌JSR سال> كه به نظر من مورد خيلي خاصي است و با بقيه آيتم‌ها همخواني ندارد. ديگري بهترين ابزار اپن‌سورس بود. دو نرم‌افزار فايرفاكس و‌ اپن‌آفيس‌ كه خوانندگان‌‌ developers.com برگزيده‌اند، واقعا جزء شاهكارهاي سال 1384 بودند. ولي به هيچ وجه ابزار برنامه‌نويسي محسوب نمي‌شوند. اگر مي‌خواهيد در سال 1385 بهترين ابزارهاي برنامه‌نويسي را دركنار خود داشته باشيد، اين فهرست راهنماي شما است.